Decydent & Decision Maker

{ADDONS}

JEREMI MORDASEWICZ

Nowe technologie w transporcie i telekomunikacji umożliwiają międzynarodowy przepływ towarów, kapitału i ludzi w znacznie większej skali niż w przeszłości. Lokalne i regionalne powiązania gospodarcze zaczynają obejmować cały świat.

Globalna współpraca umożliwia szybszy rozwój gospodarczy społeczeństw, które w niej uczestniczą, ponieważ prowadzi do specjalizacji. Ludzie, firmy, państwa będą wytwarzać to, co potrafią robić najlepiej i najtaniej. Pozwoli to na lepsze wykorzystanie wiedzy, kapitału, pracy i surowców naturalnych.

Globalizacja gospodarki, mimo że umożliwia szybszy rozwój i szybszy wzrost dochodów oraz poziomu życia, wzbudza niepokój. Po pierwsze, zmusza nas do konkurencji i wzmożonej pracy. Po drugie, wiąże się z migracją ludzi i przemieszaniem kultur. W krajach wysokorozwiniętych, w których koszt pracy jest wysoki, producenci nie zaawansowanych technologicznie wyrobów boją się konkurencji ze strony tanich wyrobów z państw uboższych, w których są niższe koszty pracy.

Pracownicy natomiast boją się, że część produkcji, a tym samym miejsca pracy zostaną przeniesione do państw o niższych kosztach pracy. Obawiają się również, że napływ emigrantów z biedniejszych krajów spowoduje zwiększenie konkurencji na rynku pracy.

Jedni i drudzy, przedsiębiorcy i pracownicy z państw wysokorozwiniętych, chcą jednak eksportować swoje produkty, a to wymaga znoszenia barier celnych.

W państwach dopiero rozwijających się zarówno przedsiębiorcy jak i pracownicy obawiają się konkurencji ze strony lepszych, bardziej nowoczesnych produktów z państw wysokorozwiniętych.

Konsumenci na całym świecie idąc do sklepów, chcieliby kupować dobre i tanie produkty. A to uzyskać można dzięki międzynarodowej współpracy gospodarczej, dzięki specjalizacji, która umożliwia wzrost efektywności i dzięki konkurencji, która zmusza do zwiększenia wydajności.

Proces globalizacji gospodarki przynosi korzyści tym, którzy aktywnie w nim uczestniczą. Większość państw uznała, że korzyści płynące z otwarcia się na świat są większe niż zagrożenia i zawarły one porozumienie o swobodzie handlu. Kraje, takie jak Kuba czy Korea Północna wybrały izolację, skazały się na zacofanie i biedę.

Od nas samych zależy, jakie miejsce zajmie Polska w międzynarodowym podziale pracy. Kondycja naszej gospodarki i zamożność Polaków zależy od tego, czy potrafimy od wytwarzania dóbr prostych, tanich, ale niskiej jakości przejść do produkcji wysokoprzetworzonej, zaawansowanych technologicznie.

Obecny deficyt Polski w handlu zagranicznym jest wynikiem niskiej konkurencyjności naszych produktów. Polacy chętnie kupują wyroby zagraniczne, nie ze snobizmu, ale dlatego, że są nowocześniejsze lub lepszej jakości.

Co powinniśmy zrobić, aby przyspieszyć unowocześnienie polskich firm i oferowanych przez nie produktów i zająć dobre miejsce w światowej gospodarce?

Decydujący wpływ na stopień innowacyjności ma poziom wykształcenia społeczeństwa. Brak pracowników kreatywnych o wysokich kwalifikacjach i kulturze pracy, uniemożliwia wdrażanie nowoczesnych produktów, nowych technologii i efektywniejszych metod pracy. Utrudnia rozwój polskich przedsiębiorstw bardziej niż brak kapitału. Niezbędne jest więc poprawienie systemu edukacji zarówno w zakresie organizacji jak i programów nauczania. Wymagać to będzie zwiększenia nakładów na edukację, nawet za cenę ograniczenia świadczeń socjalnych.

Przedsiębiorstwa muszą zwiększyć nakłady na badania i rozwój, na wdrażanie nowych technologii, na szkolenie pracowników. Polityka państwa powinna je do tego zachęcać i ułatwić im to. Należy zaprzestać wspierania pieniędzmi z budżetu nieefektywnych i przestarzałych branż surowcowych, konserwowania anachronicznej struktury gospodarki, a uzyskane w ten sposób środki należy przeznaczyć na rozwój przemysłu wysokiej techniki. Powinniśmy też zrezygnować z utrzymywania monopoli, ponieważ brak konkurencji ogranicza skłonność do inwestowania w badania i rozwój.

Trzeba sprywatyzować ośrodki badawczo-rozwojowe i rozwijać system transferu technologii szczególnie do małych przedsiębiorstw. Trzeba ułatwić przedsiębiorstwom gromadzenie środków na rozwój i modernizację obniżając podatki. Przecież przedsiębiorstwa mogą przeznaczyć na inwestycje tylko tę część zysku, która zostaje im po opodatkowaniu.

Proces globalizacji wzbudza niepokój nie tylko ze względu na konsekwencje gospodarcze. Większość z nas obawia się, że na skutek migracji i asymilacji ludzi z różnych regionów świata zostanie naruszony nasz styl życia. Historia uczy jednak, że cywilizacje oparte na różnorodności i tolerancji rozwijają się najbardziej dynamicznie i osiągają największe bogactwo zarówno materialne, jak i kulturowe.

Uważam, że powinniśmy pielęgnować naszą bogatą tradycję, a jednocześnie uczyć się tolerancji dla odmienności. Podtrzymujmy nasze pozytywne cechy narodowe, jak odwaga czy gościnność, a uczmy się od innych dyscypliny i punktualności. Bądźmy tolerancyjni dla ludzi, którzy inaczej się ubierają czy modlą. Ale nie dopuszczajmy do łamania polskiego prawa. Pielęgnujmy polski język, ale uczmy się języków obcych, aby móc uczestniczyć w międzynarodowej współpracy gospodarczej, naukowej i kulturalnej.

Mamy dwie możliwości. Obawiając się utraty tożsamości narodowej w wyniku globalizacji możemy odgrodzić się od świata i zostać polskim zaściankiem - zdegradować się do roli kraju trzeciego świata. Możemy również czynnie uczestniczyć w integracji światowej gospodarki i kultury pracując na pozycję wśród państw wysokorozwiniętych. Od nas samych przede wszystkim zależy, która z tych możliwości zostanie zrealizowana.

PLATFORMA OBYWATELSKA

Komentarze, felietony, eventy